e-Fatura ve e-Arşiv Faturalarda 7 Gün Kuralı: Geriye Dönük Düzenleme Mümkün mü?

e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamalarının yaygınlaşmasıyla birlikte, “geriye dönük e-Fatura kesilebilir mi?” sorusu işletmeler ve mali müşavirler açısından en sık karşılaşılan konuların başında gelmektedir. Özellikle Vergi Usul Kanunu’nun 231. maddesinde yer alan 7 günlük fatura düzenleme süresi, elektronik belge uygulamalarıyla birlikte farklı yorumlara yol açmaktadır.

Bu yazıda;

  • Geriye dönük e-Fatura düzenlemenin mümkün olup olmadığı,

  • 7 günlük sürenin hangi tarihe göre hesaplanacağı,

  • e-Fatura ve e-Arşiv Fatura özelinde imza zamanı kavramı,

  • Güncel GİB uygulamaları ve cezai riskler

mevzuat ve uygulama bütünlüğü içinde ele alınmaktadır.

Vergi Usul Kanunu’na Göre Fatura Düzenleme Süresi

213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 231/5 maddesine göre:

“Fatura, malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami yedi gün içinde düzenlenir.
Bu süre içinde düzenlenmeyen faturalar hiç düzenlenmemiş sayılır.”

Bu hüküm, fatura düzenleme süresinin üst sınırını belirlemekte olup, sürenin ileriye veya geriye doğru işletilmesine ilişkin açık bir ifade içermemektedir. Uygulamadaki tereddütler de bu noktada ortaya çıkmaktadır.

Geriye Dönük e-Fatura Ne Anlama Gelir?

Uygulamada “geriye dönük e-Fatura” ifadesi ile genellikle;

  • Teslim veya hizmet tarihi geçmiş bir işlem için,

  • Daha sonraki bir tarihte e-Fatura veya e-Arşiv Fatura düzenlenmesi

kastedilmektedir.

Teknik olarak e-Fatura sistemleri geçmiş tarihli fatura düzenlenmesine izin verebilmektedir. Ancak teknik olarak mümkün olması, işlemin mevzuata uygun olduğu anlamına gelmemektedir.

e-Fatura ve e-Arşiv Fatura Kâğıt Faturadan Farklı mı?

Hayır.
GİB düzenlemelerine göre e-Fatura ve e-Arşiv Fatura;

  • Yeni bir belge türü değildir

  • Kâğıt faturayla aynı hukuki sonuçları doğurur

  • VUK 229, 230 ve 231 hükümlerine tamamen tabidir

Dolayısıyla, elektronik ortamda düzenlenen faturalar için de 7 günlük süre kuralı aynen geçerlidir.

7 Günlük Süre Hangi Tarihe Göre Hesaplanır?

Elektronik belgelerde birden fazla tarih yer almaktadır:

  • Fatura tarihi

  • Düzenleme tarihi

  • İmza zamanı

  • Gönderim tarihi

  • Alıcıya ulaşma tarihi

GİB’in e-Fatura ve e-Arşiv uygulamalarına ilişkin verdiği yanıtlarda öne çıkan yaklaşım şudur:

7 günlük sürenin hesabında esas alınması gereken tarih, faturanın imzalandığı (düzenlemenin tamamlandığı) tarihtir.

Bu nedenle, fatura tarihi geçmiş bir tarih olsa bile imza zamanı 7 günü aşıyorsa, ilgili fatura mevzuata aykırı kabul edilebilmektedir.

01.07.2024 Sonrası “İmza Zamanı” Neden Önemli?

01.07.2024 itibarıyla e-Arşiv Fatura raporlarında “İmza Zamanı” alanı zorunlu hale getirilmiştir.

Bu değişiklikle birlikte:

  • Faturanın hangi anda üretildiği,

  • Geriye dönük düzenleme yapılıp yapılmadığı,

  • Ay sonu kapanışından sonra düzenlenen faturalar

Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından sistemsel olarak izlenebilir hale gelmiştir.

Başka bir ifadeyle, e-Fatura sisteminin geçmiş tarihli fatura düzenlemeye izin vermesi, denetim açısından bir avantaj sağlamamaktadır.

Sevk İrsaliyeli Teslimlerde 7 Gün Kuralı

Sevk irsaliyesi ile yapılan teslimlerde;

  • Fiili teslim tarihi esas alınmalıdır

  • İrsaliye tarihi ile fiili sevk tarihi farklıysa risk oluşur

Güvenli uygulama açısından, fatura düzenleme süresi malın fiilen teslim edildiği tarihten itibaren hesaplanmalı ve e-Fatura bu süre içinde imzalanmalıdır.

Ay Sonu Teslim – Ay Başında Fatura Düzenleme Riski

Teslimin ay sonunda, faturanın ise izleyen ayın ilk günlerinde düzenlenmesi durumunda;

  • Teknik olarak 7 günlük süre aşılmamış olabilir

  • Ancak KDV beyan dönemi, geçici vergi ve defter kayıtları açısından ciddi riskler ortaya çıkabilir

Bu tür işlemler, GİB’in KURGAN ve VEDAS analiz sistemleri tarafından tespit edilerek mükelleften izahat talep edilmesine konu olabilmektedir.

Geriye Dönük e-Faturalarda Ceza Riski Var mı?

VUK 231/5 uyarınca süresinde düzenlenmeyen faturalar:

  • Usul yönünden hiç düzenlenmemiş sayılır

  • VUK 353 kapsamında özel usulsüzlük cezası gündeme gelebilir

Her ne kadar Danıştay’ın farklı yönde kararları bulunsa da, idarenin güncel yaklaşımı, 7 günlük sürenin aşıldığı durumlarda cezai işlem uygulanabileceği yönündedir.

Geriye Dönük Düzenlenen Faturada KDV Hangi Dönemde Beyan Edilir?

Uygulamada en çok tereddüt edilen konulardan biri de budur.

  • Fatura tarihi mi esas alınmalı?

  • Yoksa düzenleme (imza) tarihi mi?

Bu konuda açık ve yeknesak bir düzenleme bulunmamakta olup, yanlış dönemde yapılan beyanlar vergi ziyaı riskini beraberinde getirebilmektedir.

Geriye Dönük e-Fatura Kesmek Güvenli mi?

Özetle;

  • Geriye dönük e-Fatura teknik olarak mümkün,

  • Ancak mevzuat ve denetim açısından risklidir

  • 7 günlük süre, imza zamanı esas alınarak fiilen izlenmektedir

Bu nedenle işletmelerin ve mali müşavirlerin;

  • Teslim ve hizmet tarihlerini net şekilde belgelemeleri,

  • Faturaları en geç 7 gün içinde imzalamaları,

  • Ay sonu işlemlerinde geriye dönük düzenlemeden kaçınmaları

büyük önem taşımaktadır.

Diğer Makaleler